Hazine ve Maliye Bakanlığı, internet ve dijital platformlarda yayımlanan alım, satım ve kiralama ilanlarını yakından takip ediyor. Yeni düzenlemeyle birlikte dijital ortamda faaliyet gösteren platformların Gelir İdaresi Başkanlığı’na bildirmek zorunda olduğu bilgilerin kapsamı genişletildi. İnternet üzerinden özellikle taşınmaz, araç ve çeşitli mal ve hizmetlere ilişkin verilen ilanlar, Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın vergi denetimlerinde kullandığı önemli veri kaynaklarından biri haline geldi. Bakanlık, dijital platformlardan elde ettiği verileri analiz ederek riskli gördüğü faaliyetleri incelemeye ve gerekli durumlarda vergi denetimi gerçekleştirmeye devam ediyor.
Dijital platformların bildirim yükümlülüğü artırıldı
Yeni düzenleme, 5 Eylül’de yayımlanan 595 No’lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği ile hayata geçirildi. Daha önce 538 Sıra No’lu Tebliğ kapsamında aracı hizmet sağlayıcıları, sosyal ağ sağlayıcıları ve yer sağlayıcılara, internet üzerinden gerçekleştirilen alım, satım ve kiralama işlemlerine ilişkin aylık bilgi verme yükümlülüğü getirilmişti. Söz konusu düzenlemenin bazı bölümlerinin Danıştay tarafından iptal edilmesinin ardından kapsamın yeniden düzenlenmesine ihtiyaç duyuldu.
Yeni tebliğle birlikte elektronik ticaret hizmet sağlayıcıları, elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcıları, erişim sağlayıcılar, içerik sağlayıcılar, yer sağlayıcılar ve sosyal ağ sağlayıcılar bildirim yükümlülüğü kapsamına açık şekilde dahil edildi.
İlan platformları hangi bilgileri Maliye’ye ile paylaşacak?
Taşınır ve taşınmazların yanı sıra mal ve hizmetlerin alınması, satılması veya kiralanmasına yönelik ilanların yayımlanmasına imkân sağlayan yer sağlayıcılar ve sosyal ağ sağlayıcıları, aylık dönemler halinde Gelir İdaresi Başkanlığı’na bilgi aktaracak.
Bildirim kapsamında başlıca şu bilgiler yer alacak:
- İlan hizmetinin sunulduğu internet adresi veya adresleri,
- Hizmet verilen gerçek veya tüzel kişilerin ad-soyad ya da unvan bilgileri,
- T.C. kimlik numarası, yabancı kimlik numarası veya vergi kimlik numarası gibi mükellefiyet tespitine ilişkin bilgiler,
- Hizmet verilen kişiler adına gerçekleştirilen taşınır, taşınmaz, mal ve hizmet satış veya kiralama işlemlerine ilişkin ilan bilgileri.
Böylece internet ortamında yayımlanan ilanlara ilişkin bilgiler, vergi denetimlerinde kullanılabilecek şekilde Gelir İdaresi Başkanlığı’nın veri sistemine aktarılacak.
İnternette ilan veren herkes vergi ödeyecek mi?
Yeni düzenlemenin en çok merak edilen noktalarından biri ise internette ilan veren herkesin vergi mükellefi olup olmayacağı. Bir alım, satım veya kiralama işleminin vergilendirilebilmesi için öncelikle vergi doğuran olayın gerçekleşmesi gerekiyor. Bu nedenle internette bir taşınmazın, aracın veya başka bir malın satış ya da kiralama ilanının yayımlanması, tek başına vergi doğduğu anlamına gelmiyor.
Başka bir ifadeyle, her ilan otomatik olarak vergi ve ceza anlamına gelmiyor. Vergilendirme açısından işlemin gerçekten gerçekleşip gerçekleşmediği ve faaliyetin niteliği ilgili vergi kanunları kapsamında değerlendirilecek.
Ticari faaliyette devamlılık ve organizasyon önemli
Gelir İdaresi Başkanlığı’nın uygulamaları ve yerleşik yargı kararlarında ticari faaliyetin belirlenmesinde bazı temel unsurlar dikkate alınıyor. Bunların başında faaliyetin devamlılık göstermesi, belirli bir organizasyon yapısı içerisinde yürütülmesi ve ticari nitelik taşıması geliyor.
Ayrıca ilgili kişi veya işlemlere yönelik vergi istisna ve muafiyetlerinin bulunup bulunmadığı da vergilendirme açısından önem taşıyor. Dolayısıyla tek seferlik bir satış veya kiralama ilanı ile sürekli ve ticari amaçla yürütülen faaliyet aynı şekilde değerlendirilmiyor.
Gayrimenkul ilanları da mercek altında
Yeni düzenleme özellikle internet üzerinden yayımlanan taşınmaz satış ve kiralama ilanlarını da yakından ilgilendiriyor. Emlak platformları ve ilanların yayımlanmasına aracılık eden dijital hizmet sağlayıcılarından elde edilen bilgiler, vergi denetimlerinde faaliyetlerin gerçek niteliğinin ortaya çıkarılmasına yardımcı olabilecek. Bu kapsamda internet ilanlarının yalnızca ilan verme aşamasında kalıp kalmadığı, işlemin gerçekleşip gerçekleşmediği ve faaliyetin ticari bir nitelik taşıyıp taşımadığı vergi incelemelerinde değerlendirilebilecek.
İlanlar tek başına ceza nedeni değil, ancak önemli bir veri kaynağı
Yeni düzenleme, internet ve dijital platformlar üzerinden gerçekleştirilen ticari faaliyetlerin daha kapsamlı şekilde izlenmesine yönelik adımların devamı niteliğinde.
İnternette verilen alım, satım ve kiralama ilanları tek başına vergilendirme veya ceza nedeni oluşturmuyor. Ancak bu ilanlar, Hazine ve Maliye Bakanlığı açısından vergi denetimlerinde kullanılabilecek önemli bir bilgi kaynağı niteliği taşıyor. Dijital platformların düzenli olarak bildirimde bulunmasıyla birlikte internet ortamındaki ekonomik faaliyetlerin daha yakından takip edilmesi ve riskli görülen işlemlerin analiz edilerek gerektiğinde denetime alınması hedefleniyor.
Haber kaynağı: Mahmut Bülent Yıldırım / Dünya
