{"id":37657,"date":"2022-01-16T11:44:15","date_gmt":"2022-01-16T08:44:15","guid":{"rendered":"https:\/\/emlaktuel.com\/?p=37657"},"modified":"2022-01-16T11:44:15","modified_gmt":"2022-01-16T08:44:15","slug":"insaatta-canlanma-icin-insaat-girdi-maliyeti-sorununun-cozulmesi-sart","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/emlaktuel.com\/?p=37657","title":{"rendered":"\u0130n\u015faatta canlanma i\u00e7in in\u015faat girdi maliyeti sorununun \u00e7\u00f6z\u00fclmesi \u015fart"},"content":{"rendered":"<p><strong>T\u00fcrkiye M\u00fcteahhitler Birli\u011fi, 2022 y\u0131l\u0131 ilk \u0130n\u015faat Sekt\u00f6r\u00fc Analizi Raporu\u2019nda in\u015faat sekt\u00f6r\u00fcnde \u201creel\u201d anlamda b\u00fcy\u00fcmeye d\u00f6n\u00fc\u015f i\u00e7in in\u015faatta yat\u0131r\u0131mlar\u0131n canlanmaya ve \u00e7ok fazla artan girdi maliyetlerinin yaratt\u0131\u011f\u0131 sorunlar\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcne ihtiyaca i\u015faret ederken; TMB Ba\u015fkan\u0131 M. Erdal Eren, TBMM&#8217;de g\u00f6r\u00fc\u015fmeleri devam eden fiyatlarda fark d\u00fczenlemesinde TOK\u0130 ihalelerine \u00f6zel olarak sunulan \u00f6nergeye ili\u015fkin bir a\u00e7\u0131klamada bulundu. Erdal Eren, \u201cE\u011fer \u00fcstyap\u0131 bina in\u015faat\u0131nda istisnai bir uygulama ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz \u015fekilde de\u011ferlendirilmi\u015fse, bu kapsamda TOK\u0130 ve yan\u0131 s\u0131ra \u00fcniversiteler, hastaneler gibi kamu kurulu\u015flar\u0131n\u0131n 4734 say\u0131l\u0131 Kanunla ya da haricinde ihale etmi\u015f olduklar\u0131 i\u015fler i\u00e7inde ge\u00e7erli olacak \u015fekilde bir d\u00fczenleme yap\u0131lmas\u0131 adil ve \u00e7ok do\u011fru bir uygulama olucakt\u0131r. Her hal\u00fck\u00e2rda\u00a0 tasfiye hakk\u0131 ihtiyac\u0131 hayatidir\u201d \u015feklinde konu\u015ftu.<\/strong><\/p>\n<p>\u00dclkemizde en k\u00f6kl\u00fc sivil toplum \u00f6rg\u00fctlerinden birisi olan T\u00fcrkiye M\u00fcteahhitler Birli\u011fi, ekonomi \u00e7evreleri taraf\u0131ndan ve in\u015faat sekt\u00f6r\u00fc taraf\u0131ndan ilgiyle takip edilen \u0130n\u015faat Sekt\u00f6r\u00fc Analizi Raporu\u2019nun 2022 Ocak say\u0131s\u0131 yay\u0131nlad\u0131. \u201cYeni sene, Bildik Endi\u015feler: Salg\u0131nda Belirsizlik ve Y\u00fcksek olan Enflasyon\u201d ba\u015fl\u0131klar\u0131 ile yay\u0131nlanan analizde, k\u00fcresel ve de ulusal ekonominin yan\u0131 s\u0131ra ayr\u0131ca\u00a0 in\u015faat sekt\u00f6r\u00fcnde ge\u00e7ti\u011fimiz \u00e7eyrek y\u0131la ili\u015fkin veriler kapsaml\u0131 bir \u015feklide de\u011ferlendirilmi\u015f oldu.<\/p>\n<p>Ekonomi genelinde 200\u2019den fazla alt sekt\u00f6re olu\u015fturdu\u011fu talep ile \u00f6ne \u00e7\u0131kan in\u015faat sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn, 2021 senesinin ilk yar\u0131s\u0131 olduk\u00e7a s\u0131n\u0131rl\u0131 da olsa b\u00fcy\u00fcd\u00fc\u011f\u00fc belirtilen bu raporda, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc \u00e7eyrekde, yeniden ve keskin bir bi\u00e7imde daralmalar ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 hat\u0131rlat\u0131ld\u0131. \u0130stihdamda in\u015faat sekt\u00f6r\u00fcndeki mevcut tablonun, T\u00fcrkiye ekonomisinde s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir bir b\u00fcy\u00fcme hedefine ula\u015fmas\u0131 i\u00e7in kritik mesajlar i\u00e7erdi\u011fi vurgulanan raporda, finansal zorluklarla beraber sekt\u00f6rde k\u0131sa vadeli \u00f6ng\u00f6r\u00fclerin dahi olduk\u00e7a zorla\u015ft\u0131\u011f\u0131na dikkat \u00e7ekilirken, \u00f6zellikle kamunun yat\u0131r\u0131m programlar\u0131n\u0131n bu \u00e7er\u00e7evede yol g\u00f6sterici olmas\u0131na ihtiya\u00e7 duyuldu\u011fu anlat\u0131ld\u0131.<\/p>\n<h2><strong>\u0130n\u015faat sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn GSYH i\u00e7inde pay\u0131 %4,9\u2019a geriledi<\/strong><\/h2>\n<p>Ge\u00e7en 20 senenin b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131nda GSYH b\u00fcy\u00fcme e\u011frisi ile \u00f6nemli bir \u00f6l\u00e7\u00fcde paralellik izleyen in\u015faatta bu seyri bozan daralma s\u00fcrecinin 2018&#8217;in \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc \u00e7eyre\u011finde ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten raporda, \u015fu ifadelere yer verildi: \u201cSalg\u0131n\u0131n ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 y\u0131l 2020\u2019de %5,5 k\u00fc\u00e7\u00fclen in\u015faat sekt\u00f6r\u00fc, 2021&#8217;nin ilk yar\u0131s\u0131nda ise \u00e7eyrek d\u00f6nemler itibar\u0131 ile s\u0131ras\u0131yla %3,1 ve %3,3 oran\u0131nda s\u0131n\u0131rl\u0131 bir \u015fekilde b\u00fcy\u00fcm\u00fc\u015ft\u00fc. Temmuz \u2013 Eyl\u00fcl 2021&#8243;de %6,7\u2019lik ani bir daralma ya\u015fayan in\u015faat sekt\u00f6r\u00fcnde, y\u0131l\u0131n geri kalan\u0131 i\u00e7in beklentiler iyimser olamamakta ve de 2020&#8217;in son \u00e7eyre\u011finde %15\u2019lik daralman\u0131n etkisi ile g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fc destekleyebilece\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmektedir. Y\u0131l\u0131n \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc \u00e7eyre\u011fi itibar\u0131 ile sekt\u00f6r\u00fcn GSYH i\u00e7indeki pay\u0131 ise %4,9\u2019a gerilemi\u015fti. Sekt\u00f6rde \u2018reel\u2019 bir bi\u00e7imde b\u00fcy\u00fcmeye d\u00f6n\u00fc\u015f i\u00e7in in\u015faat yat\u0131r\u0131mlar\u0131nda canlanmaya ve artan girdi maliyetlerinin yaratt\u0131\u011f\u0131 sorunun \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcne ihtiya\u00e7 duyulmaktad\u0131r. \u0130n\u015faat yat\u0131r\u0131mlar\u0131nda 2021 senesinin ikinci \u00e7eyrek d\u00f6neminde moral olan art\u0131\u015f, sonraki \u00e7eyrekte yerini -%9,6 oran\u0131yla gerilemeye b\u0131rakm\u0131\u015ft\u0131.\u201d<\/p>\n<h2><strong>Kanun teklifi herkeste hayal k\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131 yaratt\u0131<\/strong><\/h2>\n<p>\u0130n\u015faatta maliyet art\u0131\u015flar\u0131 ile a\u011f\u0131rla\u015fan y\u00fck nedeni ile \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki zamanda kamunun altyap\u0131 ve \u00fcstyap\u0131 projelerinde ciddi aksamalar olaca\u011f\u0131 savunulan raporda, konut alan\u0131nda da zaten y\u00fcksek olan fiyatlar\u0131n daha da artmas\u0131 ile ihtiya\u00e7 sahiplerine ekonomik konut sunumunun m\u00fcmk\u00fcn olamayaca\u011f\u0131n\u0131 bir s\u00fcre dile getirildi\u011fi hat\u0131rlat\u0131ld\u0131. TMB&#8217;den, kamu projelerindeki artan in\u015faat maliyet art\u0131\u015flar\u0131n\u0131n h\u00fck\u00fcmetin ilave fiyat fark\u0131 \u00f6denmesi sureti ile giderilmesi amac\u0131yla bir giri\u015fim ba\u015flat\u0131ld\u0131\u011f\u0131na de\u011finilen raporda, \u201cKamu projelerinde i\u015fveren kamu kurumlar\u0131 taraf\u0131ndan y\u00fcklenici firmalara ilave fiyat fark\u0131 \u00f6denmesi ve \u015farts\u0131z tasfiye devir hakk\u0131 tan\u0131nmas\u0131na ili\u015fkin, TMB&#8217;den haz\u0131rlanan d\u00fczenleme tasla\u011f\u0131 Hazine ve Maliye Bakanl\u0131\u011f\u0131 ile Kamu \u0130hale Kurumu\u2019na sunulmu\u015ftur. Ge\u00e7en zaman zarf\u0131nda sekt\u00f6r\u00fcn sorunlar\u0131 kamu yetkililerince anlay\u0131\u015fla kar\u015f\u0131lanm\u0131\u015f olsa da \u00e7\u00f6z\u00fcm i\u00e7in bir ad\u0131m at\u0131lmam\u0131\u015ft\u0131r. Buna kar\u015f\u0131n Hazine ve Maliye Bakanl\u0131\u011f\u0131nda bir Fiyat Fark\u0131 Kararnamesi \u00fczerine \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bilgisi, Bakan Nurettin Nebati taraf\u0131ndan g\u00f6rev ba\u015f\u0131na gelmesinden sonra kaydedilmi\u015ftir. Rapor yay\u0131ma haz\u0131rlan\u0131rken 4 Ocak 2022 tarihinde TBMM\u2019ye sunulan ve firmalara sadece 2021 Temmuz &#8211; 2022 Ocak d\u00f6nemi i\u00e7in fiyat fark\u0131 \u00f6demesi ile tasfiye yerine devri hakk\u0131 i\u00e7eren kanun tasar\u0131s\u0131 ise y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girmesi durumunda beklentileri kar\u015f\u0131lamaktan uzak g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f olup, sorunun \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc i\u00e7in b\u00fcy\u00fck bir beklenti i\u00e7inde olan in\u015faat sekt\u00f6r\u00fc \u00fczerinde hayal k\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131 yaratm\u0131\u015ft\u0131r\u201d dedi.<\/p>\n<h2><strong>Eren: \u2018TOK\u0130 ihaleleri i\u00e7in \u00f6zel d\u00fczenleme do\u011fru ve adil olmuyor\u2019<\/strong><\/h2>\n<p>Fiyat fark\u0131 d\u00fczenlemesi i\u00e7in TBMM&#8217;de g\u00f6r\u00fc\u015fmeler devam ederken TOK\u0130 ihalelerine \u00f6zel bir \u00f6nerge sunulmas\u0131 dikkatleri \u00e7ekti. Kamu projeleri y\u00fcr\u00fcten m\u00fcteahhitlerin uzun bir zamand\u0131r bekledi\u011fi fiyat fark\u0131 d\u00fczenlemesinin g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc TBMM Genel Kurulu\u2019nda tasar\u0131 kapsam\u0131nda sadece TOK\u0130&#8217;nin ihalelerine \u00f6zel d\u00fczenlemenin dahil edilmesine ili\u015fkin olarak T\u00fcrkiye M\u00fcteahhitler Birli\u011fi Ba\u015fkan\u0131 M. Erdal Eren, \u201c\u00dcstyap\u0131 i\u015flerinde a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 olarak kullan\u0131lan girdi malzemelerinde 202 May\u0131s&#8217;tan sonra ortalama fiyat art\u0131\u015f\u0131 %278 olmu\u015ftur. Bu nedenle e\u011fer \u00fcstyap\u0131\/bina in\u015faat\u0131 i\u015flerinde istisnai bir uygulama ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olarak de\u011ferlendirilmi\u015fse, bu kapsamda TOK\u0130\u2019nin yan\u0131 s\u0131ra \u00fcniversiteler, hastaneler gibi kamu kurumlar\u0131n\u0131n 4734 say\u0131l\u0131 Kanunla veya haricinde ihale ettikleri i\u015fler i\u00e7in ge\u00e7erli olacak bir \u015fekilde d\u00fczenleme yap\u0131lmas\u0131 adil ve do\u011fru bir uygulama olur. \u00d6te taraftan, her hal\u00fckarda bir tasfiye hakk\u0131n\u0131n hayati oldu\u011funu da bir kez daha TBMM Genel Kurulunda yer alan t\u00fcm siyasi parti temsilcileri ve Say\u0131n Cumhurba\u015fkan\u0131m\u0131z\u0131n dikkatlerine sunuyorum\u201d \u015feklinde konu\u015ftu.<\/p>\n<h2><strong>T\u00fcrkiye M\u00fcteahhitler Birli\u011fi 2021&#8217;i de\u011ferlendirdi\u011fi raporda sekt\u00f6re ili\u015fkin \u00f6zetle \u015fu tespitlerde bulundu:<\/strong><\/h2>\n<p>YURTDI\u015eINDA 29,3 M\u0130LYAR DOLARLIK \u0130\u015e ALINDI: Ticaret Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n verilerine g\u00f6re; T\u00fcrk m\u00fcteahhitlerimiz, 2021&#8217;de 67 \u00fclkede 384 proje ile 29,3 milyar ABD Dolar\u0131 yeni i\u015f hacmini yakalam\u0131\u015ft\u0131r. B\u00f6ylece in\u015faat sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn ilk kez 1972 y\u0131l\u0131nda Libya ile yurtd\u0131\u015f\u0131 pazara a\u00e7\u0131lmas\u0131ndan bu yana ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 uluslararas\u0131 proje portf\u00f6y\u00fc b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc, 131 \u00fclkede \u00fcstlenilen 11 bin 093 projeyle toplam 451,5 milyar ABD Dolar\u0131 olmu\u015ftur.<\/p>\n<p>L\u0130DER PAZAR Y\u0130NE RUSYA: 2021 y\u0131l\u0131nda en fazla proje \u00fcstlenilen ilk 10 \u00fclke s\u0131ras\u0131yla; Rusya (11,2 milyar ABD Dolar), Irak (3,6 milyar ABD Dolar), Tanzanya (1,9 milyar ABD Dolar\u0131), Ukrayna (1,6 milyar ABD Dolar\u0131), Zambiya (1,4 milyar ABD Dolar), Kazakistan (944 milyon ABD Dolar\u0131), G\u00fcney Sudan (926 milyon ABD Dolar\u0131) T\u00fcrkmenistan (916 milyon ABD Dolar\u0131), Cezayir (846 milyon ABD Dolar\u0131) ve Polonya (780 milyon ABD Dolar\u0131) olmu\u015ftur.<\/p>\n<p>\u00dc\u00c7\u00dcNC\u00dc PAZARLARDA \u0130\u015eB\u0130RL\u0130\u011e\u0130 FIRSATLARI VAR: Ortado\u011fu\u2019da politik ili\u015fkilerde ba\u015flayan \u0131s\u0131nman\u0131n sekt\u00f6re olumlu yans\u0131malar\u0131 beklenmekte olup, BAE ile ba\u015fta Irak olmak \u00fczere \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc \u00fclkelerde i\u015fbirli\u011fi tesisi konusu g\u00fcndemdedir. Yurtd\u0131\u015f\u0131 m\u00fcteahhitlik hizmetlerinde ilk 10 pazar aras\u0131nda d\u00fcnyan\u0131n ilgi oda\u011f\u0131 Sahra-alt\u0131 Afrika\u2019dan Tanzanya, Zambiya dikkat \u00e7ekmekte; Afrika\u2019da ayr\u0131ca TMB taraf\u0131ndan T\u00fcrk m\u00fcteahhitlerin yerel pazar bilgisi ile ba\u015fta Japonya olmak \u00fczere Avusturya, \u0130sve\u00e7, \u0130svi\u00e7re gibi \u00fclkelerin g\u00fc\u00e7l\u00fc finansman imkanlar\u0131n\u0131 bir araya getirme y\u00f6n\u00fcnde \u00e7al\u0131\u015fmalar s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmektedir.<\/p>\n<p>100 B\u0130N T\u00dcRK \u0130\u015e\u00c7\u0130 HEDEF\u0130 \u0130\u00c7\u0130N \u00c7ALI\u015eMA Y\u00dcR\u00dcT\u00dcL\u00dcYOR: Yurtd\u0131\u015f\u0131 projelerde istihdam edilen ve yakla\u015f\u0131k 35 bin olarak ifade edilen T\u00fcrk i\u015fg\u00fcc\u00fc say\u0131s\u0131n\u0131n, daha \u00f6nce oldu\u011fu \u00fczere salg\u0131n\u0131n ard\u0131ndan 100 bine \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 ama\u00e7lanmaktad\u0131r. Bu do\u011frultuda TMB, yurtd\u0131\u015f\u0131nda istihdam edilen i\u015fg\u00fcc\u00fcne y\u00f6nelik gelir vergisi muafiyeti konusunda bir \u00f6neriyi Hazine ve Maliye Bakanl\u0131\u011f\u0131 ile payla\u015fm\u0131\u015ft\u0131r.\u00a0\u0130\u015f\u00e7ilerin,<\/p>\n<p>i\u015fveren firmalar aleyhine a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 ve temelinde i\u015fin yurtd\u0131\u015f\u0131nda yap\u0131lmas\u0131 nedeniyle i\u015f s\u00f6zle\u015fmelerinin yabanc\u0131l\u0131k unsuru ta\u015f\u0131mas\u0131 ve i\u015f s\u00f6zle\u015fmeleri kapsam\u0131nda ise Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131 ile \u00e7al\u0131\u015f\u0131lan \u00fclke mevzuat\u0131n\u0131n dikkate al\u0131nmas\u0131 y\u00f6n\u00fcnde bir i\u00e7tihat geli\u015ftirilmesinin en do\u011fru ve etkin \u00e7\u00f6z\u00fcm olaca\u011f\u0131 hususunda mutab\u0131k kal\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u0130\u015e MODELLER\u0130NDE DE\u011e\u0130\u015e\u0130M GEREK\u0130YOR: Y\u00fcksek teknoloji kullan\u0131m\u0131na ihtiya\u00e7 ve buna ek olarak, sekt\u00f6r i\u00e7in i\u015f modellerinde bir de\u011fi\u015fim gereklili\u011fi mevcuttur. Yeni projelerde dijitalle\u015fme, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik, ye\u015fil bina ve d\u00f6ng\u00fcsel ekonomi gibi konular \u015fartnamelerde yer almaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. \u00dcreticiler ve hizmet sa\u011flay\u0131c\u0131lar taraf\u0131ndan AB standartlar\u0131na uygun \u015fekilde karbon sal\u0131n\u0131m\u0131n\u0131n hesaplanmas\u0131 ve akredite kurulu\u015flar taraf\u0131ndan do\u011frulama raporlar\u0131n\u0131n temin edilmesini sa\u011flayacak bir sistemin olu\u015fturulmas\u0131 \u00f6nceliklidir. Emisyon Ticaret Sistemi\u2019nin \u00fclkemizde de bir an \u00f6nce hayata ge\u00e7irilmesi gerekmektedir. Salg\u0131nla ertelenen b\u00fcy\u00fck \u00e7apl\u0131 projelerin hayata ge\u00e7irilmesi beklenen \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki d\u00f6nemde, bu alandaki ilerlemeler T\u00fcrk m\u00fcteahhitli\u011fi markas\u0131n\u0131n g\u00fcc\u00fcn\u00fcn korunmas\u0131nda b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131yacakt\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>KONUT, YEN\u0130DEN YATIRIM ARACI OLARAK G\u00d6R\u00dcLMEYE BA\u015eLANDI:\u00a0Konut piyasas\u0131nda ihtiya\u00e7 sahibinden \u00e7ok yat\u0131r\u0131mc\u0131 ilgisi dikkat \u00e7ekiyorken sekt\u00f6r ile birlikte ak\u0131lc\u0131 ve uzun vadeli stratejilerin geli\u015ftirilmesi ihtiyac\u0131 y\u00fckselmi\u015ftir. Ola\u011fan\u00fcst\u00fc bir d\u00f6nemden ge\u00e7i\u015fin a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 etkisi ile dengesizliklerin de izlendi\u011fi piyasa ko\u015fullar\u0131nda \u00fclkemizde orta ve dar gelirli kesim i\u00e7in konut sahipli\u011fi zorla\u015fmaktad\u0131r. Bu kesim i\u00e7in konut piyasas\u0131nda d\u00f6viz kurundaki art\u0131\u015fla \u201cbekle, g\u00f6r\u201d e\u011filimi izlenmekte, d\u00fc\u015fen al\u0131m g\u00fcc\u00fc ile \u00f6ne \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 ve konut fiyatlar\u0131n\u0131n girdi maliyet art\u0131\u015flar\u0131n\u0131n da etkisi ile al\u0131m kararlar\u0131 ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olarak ertelenmektedir. \u00d6zellikle ilk el sat\u0131\u015flar\u0131 hareketlendirecek ad\u0131mlar \u00f6nem ta\u015f\u0131maktad\u0131r.<\/p>\n<p>Y\u00dcKSEK BOR\u00c7LULUK DEVAM ED\u0130YOR: Finansal ko\u015fullardaki belirsizlikle beraber sekt\u00f6rde hakedi\u015f \u00f6demelerinde dikkat \u00e7eken uzun s\u00fcreli gecikmeler ve artan vergi y\u00fck\u00fc ile de beraber y\u00fcksek bor\u00e7luluk devam etmektedir. BDDK\u2019n\u0131n verilerine g\u00f6re (2021 Kas\u0131m ay\u0131 itibar\u0131yla); in\u015faat sekt\u00f6r\u00fcnde kullan\u0131lan nakdi kredi toplam\u0131 435,4 milyar TL ve takipteki kredi oran\u0131 %7 olmu\u015ftur.<\/p>\n<p>STOPAJ VE KDV TEVK\u0130FAT ORANLARI ESK\u0130 D\u00dcZEYLERE \u00c7EK\u0130LMEL\u0130: \u0130n\u015faat sekt\u00f6r\u00fcnde yat\u0131r\u0131mlar\u0131n artmas\u0131 ile devam eden i\u015flere yeterli \u00f6denek sa\u011flanmas\u0131 ihtiyac\u0131 artm\u0131\u015fsa da \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki d\u00f6nem i\u00e7in y\u00fcksek finansman gereksinimi bulunan altyap\u0131 projelerinin seyri a\u00e7\u0131s\u0131ndan piyasa ko\u015fullar\u0131 riskli bulunmaktad\u0131r. K\u00fcresel likidite ko\u015fullar\u0131nda \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki d\u00f6nem i\u00e7in \u00f6ng\u00f6r\u00fclen daralmalar, jeopolitik risklerdeki art\u0131\u015f e\u011filimi, d\u00f6viz kurlar\u0131n\u0131n y\u00fcksek seyri ve faiz taraf\u0131ndaki geli\u015fmeler in\u015faat yat\u0131r\u0131mlar\u0131 \u00fczerindeki risk unsurlar\u0131n\u0131 artt\u0131rmaktad\u0131r. Bu kapsamda kamu yat\u0131r\u0131m program\u0131nda bir \u00f6nceliklendirme yap\u0131larak, daha fazla ekonomik ve sosyal katma de\u011fer olu\u015fturacak projelerin bir an \u00f6nce hayata ge\u00e7irilmesine y\u00f6nelik bir \u00e7al\u0131\u015fma olmas\u0131nda yarar g\u00f6r\u00fclmektedir. Ayr\u0131ca in\u015faat taahh\u00fct sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn i\u00e7inden ge\u00e7mekte oldu\u011fu zor d\u00f6nemin \u015fartlar\u0131 ve y\u00fcksek olan finansman maliyetleri de dikkate al\u0131nmal\u0131d\u0131r; y\u00fckseltilmi\u015f stopaj ve KDV tevkifat oranlar\u0131 eski d\u00fczeylerine \u00e7ekilmelidir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u00fcrkiye M\u00fcteahhitler Birli\u011fi, 2022 y\u0131l\u0131 ilk \u0130n\u015faat Sekt\u00f6r\u00fc Analizi Raporu\u2019nda in\u015faat sekt\u00f6r\u00fcnde \u201creel\u201d anlamda b\u00fcy\u00fcmeye d\u00f6n\u00fc\u015f i\u00e7in in\u015faatta yat\u0131r\u0131mlar\u0131n canlanmaya ve \u00e7ok fazla artan girdi maliyetlerinin yaratt\u0131\u011f\u0131 sorunlar\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcne ihtiyaca i\u015faret ederken; TMB Ba\u015fkan\u0131 M. Erdal Eren, TBMM&#8217;de g\u00f6r\u00fc\u015fmeleri devam eden fiyatlarda fark d\u00fczenlemesinde TOK\u0130 ihalelerine \u00f6zel olarak sunulan \u00f6nergeye ili\u015fkin bir a\u00e7\u0131klamada bulundu. Erdal [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":37660,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0},"categories":[1,5388],"tags":[7969],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/emlaktuel.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/37657"}],"collection":[{"href":"https:\/\/emlaktuel.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/emlaktuel.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/emlaktuel.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/emlaktuel.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=37657"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/emlaktuel.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/37657\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":37661,"href":"https:\/\/emlaktuel.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/37657\/revisions\/37661"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/emlaktuel.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/37660"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/emlaktuel.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=37657"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/emlaktuel.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=37657"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/emlaktuel.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=37657"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}